Instagram test einde van openbare likes: “Sociale druk wegnemen? Ze willen gewoon meer verdienen”

In zeven landen kunnen gebruikers van de populaire app Instagram niet langer zien hoeveel likes andere gebruikers krijgen voor hun foto's. Het bedrijf is namelijk een testproject gestart omdat de druk om likes te krijgen te groot was geworden en het meer op een populariteitswedstrijd begon te lijken. Maar experts waarschuwen dat Instagram zijn likefunctie alleen maar aanpast om meer geld te kunnen verdienen met de app. “Ze willen adverteerders laten betalen voor informatie die nu gratis is", klinkt het bij digitaal expert Carole Lamarque.

Je herinnert je ongetwijfeld nog de foto van het ei op Instagram, die begin dit jaar opdook en uitgroeide tot de meeste gelikete foto op Instagram ooit. Of de foto van een zwangere Beyoncé. Beide kiekjes haalden miljoenen likes, en krijgen er nog elke dag bij. Het systeem is dan ook erg simpel: gewoon twee keer klikken op een foto die je leuk vindt, en de maker krijgt er een like bij.

(Lees verder onder de foto's)

Dankzij die strategie is Instagram de voorbije jaren uitgegroeid tot een ware populariteitsmeter. Wie haalt er veel likes? En wie niet? “Het verslavend effect is kenmerkend voor de app en veel influencers zijn dag en nacht bezig met Instagram”, vertelt digitaal expert Carole Lamarque. “En uiteraard is iedereen gevoelig voor complimentjes en likes. Je kan wel beweren van niet, maar we weten wel beter.”

Druk wegnemen
Net om die populariteitsstrijd tegen te gaan, is Instagram gestart met het testen van ‘likeloze’ foto’s. Gebruikers zien geen likes meer bij andermans foto’s, maar de eigen likes blijven wel zichtbaar. De test loopt moment in Australië, Canada, Japan, Ierland, Italië, Brazilië en Nieuw-Zeeland. In ons land is de verandering nog niet aan de orde.

“We willen dat Instagram een plek is waar gebruikers zichzelf kunnen uitdrukken’’, klinkt het bij Instagram. “We hopen dat we met deze test de sociale druk wegnemen en dat mensen zich kunnen focussen op datgene waar ze écht van houden.’’

Definitief is de verandering nog niet, want Instagram benadrukt dat het om een testproject gaat. Na afloop wordt de proef geëvalueerd en pas dan wordt een beslissing gemaakt. Het bedrijf maakt zich alvast sterk dat het voor influencers en beroemdheden geen veranderingen met zich meebrengt.

Betalen voor informatie
Volgens experts moet de aanpassing Instagram in de eerste plaats winstgevender maken. “Het is op papier een mooi verhaal, maar er gaat een andere strategie achter schuil”, aldus Carol Lamarque. “Hoe meer informatie Instagram verbergt voor de gewone gebruiker, hoe sneller adverteerders geneigd zullen zijn om te betalen om die informatie alsnog te bemachtigen.”

Maar waarom is Instagram zo interessant voor adverteerders? Als je een foto liket, geef je zonder het te beseffen een schat aan informatie vrij die adverteerders nu gratis ter beschikking hebben. Interesses, afkomst, geslacht en andere demografische gegevens liggen voor het grijpen, waardoor adverteerders zonder enige problemen hun reclame kunnen ‘targetten’.

“Verslavend effect blijft”
Eerder dit jaar ontdekte gebruiker Jane Manchun Wong ook al hoe je de ‘like-teller’ op Instagram kan verbergen. Ze deelde haar bevindingen op techwebsite TechCrunch. Op een aantal screenshots is te zien dat de like-teller bij een bericht ontbreekt, maar dat er wel nog enkele profielfoto’s en namen worden getoond van volgers die de post leuk vinden. Alleen de persoon die het bericht heeft geplaatst, kreeg het totale aantal likes te zien.

Lamarque geeft aan dat de maatregelen effectief de sociale druk kunnen verlagen, maar twijfelt of de app hierdoor minder verslavend zal worden. “Het is een beetje hypocriet om te denken dat je daar effectief iets mee verandert. Als je systeem gemaakt is om verslavend te zijn, dan siert het je om dat als bedrijf proberen te reduceren. Het is nog altijd taak van de mensen om op te letten, maar ik vrees dat het weinig zal uitmaken.”