Exact 50 jaar Woodstock: zo ging het eraan toe

Vijftig jaar geleden vond in het Amerikaanse Bethel Woodstock plaats. Met bijna een half miljoen bezoekers de grootste muziekhappening ooit, al werd pas nadien duidelijk hoe legendarisch het festival wel was. Het schonk Herman Schueremans ook inspiratie om wat nu Rock Werchter is op te starten. “Al is er een groot verschil”, zegt ‘Woodstock in België’-auteur Frank van Laeken. “Werchter heeft een strak plan, terwijl Woodstock een zootje was.”

(Lees verder onder de video)

Place to be, die beruchte zomer van 1969, was dus het onooglijke dorpje Bethel in de Amerikaanse staat New York. Toen het Woodstock-festival daar op vrijdag 15 augustus van start ging, had niemand door dat er op de immense weide ware muziekgeschiedenis zou worden geschreven.

“Men mikte op 60.000 bezoekers, maar in voorverkoop werden al snel 186.000 tickets verkocht”, vertelt Frank Van Laeken, die samen met Geert De Vriese het boek ‘Wood­stock in België’ schreef over de eerste volwaardige pop- en rockfestivals in ons land. “Toen de mensen maar bléven toestromen en er slachtoffers dreigden te vallen, werd op de eerste dag al beslist om er een gratis festival van te maken. Daarom weet men tot de dag van vandaag niet zeker hoeveel mensen er exact aanwezig waren. Schattingen spreken van 300.000 tot zelfs 500.000.”

De organisatie van Woodstock blonk niet uit in professionaliteit. “Het was in niks te vergelijken met het strakke plan achter pakweg Rock Werchter”, zegt Van Laeken. “Woodstock was helemaal in de stijl van de sixties. Het was improviseren van begin tot einde. Er waren niet eens afgebakende artiesteningangen. Toen de eerste bands niet door de massa geraakten op weg naar het podium, werden ze per helikopter overgevlogen.”

Blowin’ in the wind
Ook het weer zat niet mee. Regenbuien veranderden het terrein in een modderpoel. Toch was de sfeer uitgelaten. Vrije seks was geen probleem en koppeltjes doken de bosjes in. Ook drugs waren evident. “Zo’n 90% van de bezoekers gebruikte marihuana”, zegt Van Laeken. “Stel dat er 400.000 bezoekers waren, dan waren er dus 360.000 ‘blowin’ in the wind’.” Ook opvallend: “Er waren amper 600 toiletten, voor zo’n 400.000 mensen. Gebrekkige voorzieningen dus, met geurhinder tot gevolg. En om naar huis te bellen, moest je vaak twee uur aanschuiven aan de telefooncel.”

De affiche van Woodstock oogde fraai, al ontbraken met The Beatles, The Rolling Stones en Bob Dylan drie grote hitmachines uit die tijd. The Beatles stonden op splitten en waren enkele jaren eerder al gestopt met optreden omdat ze door het geschreeuw van fans hun eigen muziek niet meer hoorden. Mick Jagger van The Stones was pas vader geworden en Keith Richards zat in Australië voor filmopnamen. Bob Dylan, die vlak bij het terrein woonde, liet verstek gaan om gezondheidsredenen.

Vrede en muziek
In ons land ging het belangrijkste muziekfestival ooit vrijwel onopgemerkt voorbij. “In de kranten werd hooguit in een kolommetje vermeld dat ‘in Wood–stock alles in goede orde was verlopen’”, zegt Frank Van Laeken. “Humo, dat sinds begin dat jaar geleid werd door Guy Mortier, maakte er niet eens gewag van.”

De legendevorming begon pas in maart 1970, toen er een documentaire en een driedubbele plaat verscheen. ‘Three Days of Peace & Music’ geldt nog altijd als één van de beste muziekfilms ooit. Van de powerrock van The Who en de bloedstollende versie van ‘With a Little Help from My Friends’ door Joe Cocker tot de splijtende gitaarsolo’s van Jimi Hendrix. Die laatste sloot het festival af met een ferme ‘kanonskogel’. In zijn versie van ‘A Star Spangled Banner’ hoorden velen de bombardementen die Vietnam in die tijd in lichterlaaie zetten.

Het optreden van Hendrix vond trouwens plaats op maandag 18 augustus, omstreeks 11 uur. “De timing van de organisatie liep hopeloos achter en daarom traden de laatste artiesten pas maandag op, toen er amper nog 20.000 toeschouwers waren”, zegt Van Laeken. “Woodstock was het hoogtepunt én het einde van een tijdperk. Hoewel the summer of love al in 1967 plaatsvond, was Wood­stock de hippiecultuur op z’n best. Maar de onschuld ebde snel weg. Een week voor het festival had de sekte van Charles Manson actrice Sharon Tate en haar vrienden vermoord. En vier maanden later was er het beruchte concert van The Rolling Stones in Altamont, waar leden van de Hell’s Angels een bezoeker vermoordden.”

In België kreeg Woodstock snel navolging. “Jazz Bilzen bestond al en in de Arenahal in Deurne was er eerder al het eerste International Pop Event, nog voor Woodstock dus. Maar de geest van Woodstock zal Herman Schueremans zeker wel geïnspireerd hebben.” Groots en legendarisch, maar de organisatoren scheurden wel hun broek aan Woodstock. Al stroomde het geld een jaar later wel binnen, dankzij de documentaire en de elpee.